Kultura obowiązkowa 1-7 czerwca
( 01.06.2026 )
Duże wydarzenia muzyczne w Warszawie i Katowicach – startują festiwale Ephemera i Tauron Nowa Muzyka. W Warszawie Daniel Rycharski podejmuje temat osób osadzonych w aresztach śledczych, Krzysztof Gil opowiada o polsko-romskiej tożsamości, a Sebastian Winkler analizuje queerowe strategie niewidzialności. W Szczecinie zagra Rudger Power. W całej Polsce przedpremierowe pokazy „Ojczyzny” Pawła Pawlikowskiego.
SAVE THE DATE: Festiwal Ephemera
8-14 czerwca, Warszawa
Ephemera zaprasza do zanurzenia się we wspólnotowym doświadczaniu muzyki i sztuki oraz odkrywania architektury miasta. Festiwalowy szlak wiedzie od Teatru Wielkiego i Palladium po Barkę, Komunę Warszawa i ogród dawnej pracowni Magdaleny Abakanowicz. Program otworzy koncert Hani Rani z Hashtag Ensemble oraz Arooj Aftab, a w kolejnych dniach wystąpią m.in. Cabaret Voltaire, Young Boy Dancing Group, 2K88 z Lauren Duffus, Rainym Millerem i Bianką Scout, Microplastics, Armand Hammer, Ola XL i Rosa Pistola. Festiwalowi towarzyszyć będzie także warm-up organizowany wspólnie z Lado w Mieście i kolektywem Poise na Barce. Ephemera tradycyjnie zakończy się wydarzeniem W Brzask, czyli koncertem plenerowym o świcie. W tym roku odbędzie się ono w Parku na terenie zielonym przed Zamkiem Ujazdowskim. W Mint przeczytacie rozmowę z autorką plakatu do tegorocznej edycji festiwalu – Katarzyną Wyszkowską.
Katarzyna Wyszkowska, „Noise in the Sense of Large Number of Small Events”, 2024, dzięki uprzejmości artystki
„Ojczyzna”, reż. Paweł Pawlikowski
pokazy przedpremierowe: 2 czerwca, Kino DCF, Wrocław
4 czerwca, Gdyńskie Centrum Filmowe; NCKF, Łódź; Kino KIKA, Kraków; Kino Muza, Kino Rialto, Poznań; Kino Atlantic, Kino Kultura, Kino Wisła, Warszawa
5 czerwca, Kinoteka, Warszawa
6-7 czerwca, Kinematograf, Łódź; Kino Agrafka, Kino Pod Baranami, Kraków; Kino Nowe Horyzonty, Wrocław
Najnowszy film Pawła Pawlikowskiego, nagrodzony za reżyserię podczas 79. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Cannes, będzie można zobaczyć podczas pokazów przedpremierowych w wybranych kinach studyjnych w całej Polsce (zapowiadamy tylko niektóre seanse). „Ojczyzna” opowiada o podróży Thomasa Manna i jego córki Eriki przez powojenne Niemcy – kraj naznaczony politycznymi napięciami i pamięcią niedawnej katastrofy. Reżyser po raz kolejny podejmuje temat tożsamości, rodzinnych relacji i odpowiedzialności wobec historii, tworząc intymny portret tużpowojennej Europy. W rolach głównych występują nominowana do Oscara Sandra Hüller i Hanns Zischler.
„Ojczyzna”, reż. Paweł Pawlikowski
Festiwal Tauron Nowa Muzyka Katowice
4-7 czerwca
Po raz kolejny industrialny pejzaż Śląska stanie się sceną dla muzyki techno, house i eksperymentalnych brzmień z całego świata. W programie tegorocznej edycji Tauron Nowa Muzyka Katowice znalazły się takie ikony elektroniki, jak ANNA, Dave Clarke, Efdemin, Gui Boratto, John Digweed, Modeselektor, Kangding Ray, Nick Warren czy Princess Nokia. Nie zabraknie reprezentantów i reprezentantek polskiej sceny muzycznej. Pierwszym wystąpieniem festiwalu będzie koncert Hani Rani z NOSPR, który został błyskawicznie wyprzedany tuż po ogłoszeniu udziału artystki. Pianistka wystąpi też z drugim projektem, Chilling Bambino, w którym eksploruje potencjał syntezatora Prophet. W Katowicach usłyszymy także m.in. Fisza Emade Soundsystem, BOKKĘ, Ninję Episkopat, DJ-a Zamocno oraz Omastę. Line-up festiwalu potwierdza jego rangę na muzycznej mapie Europy.
Daniel Rycharski, „Wilcze doły”
3 czerwca – 6 września, Gunia Nowik Gallery, Warszawa
Mechanizmy wykluczenia, kontroli i produkowania społecznej winy stają się punktem wyjścia do refleksji nad współczesnymi formami przemocy instytucjonalnej. Projekt Daniela Rycharskiego powstał na bazie rozmów z osobami osadzonymi oraz regularnych wizyt artysty i Tarasa Gembika w areszcie śledczym. Odwołując się do historii chłopstwa, kultury więziennej i języka prawa, wystawa analizuje, w jaki sposób systemy społeczne i ekonomiczne kształtują doświadczenie zależności, podporządkowania i wykluczenia klasowego.
Dzięki uprzejmości artysty i Gunia Nowik Gallery
Krzysztof Gil, „Nikt was tu nie chce”
29 maja – 9 sierpnia, Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki, Warszawa
Wystawa Krzysztofa Gila podejmuje temat getta jako współczesnej infrastruktury wykluczenia i kontroli. Odwołując się do własnych doświadczeń związanych z polsko-romską tożsamością, artysta analizuje zarówno realne przestrzenie marginalizacji, jak i „getto wyobraźni” – obrazy, stereotypy i narracje poprzedzające społeczne wykluczenie. Punktem odniesienia stają się historia społeczności romskiej, doświadczenie migracji oraz współczesne formy przemocy instytucjonalnej. Wystawie towarzyszy program przygotowany przez Fundację W Stronę Dialogu, poświęcony pamięci przemocy, tożsamości oraz roli sztuki jako narzędzia budowania refleksji nad przyszłością europejskich społeczeństw.
Krzysztof Gil, „Niedzielne popołudnie” , 2026, dzięki uprzejmości artysty i Zachęty
Sebastian Winkler, „Uległość człowieka-pająka”
3-27 czerwca, WHOISPOLA, Warszawa
Wystawa prezentuje najnowszy cykl kolaży i obiektów badających relacje między ciałem, obrazem i reprezentacją społeczną. Poszatkowane sylwetki, zbudowane z fragmentów fotografii, obiektywów i fleszy, balansują między ruchem a bezruchem, rozpadem a próbą odzyskania podmiotowości. Punktem odniesienia stają się queerowe strategie oporu wobec normy oraz krytyka sposobów, w jakie obrazy organizują nasze wyobrażenia o świecie. Prace Sebastiana Winklera analizują napięcie między potrzebą reprezentacji a pragnieniem wymknięcia się mechanizmom opresyjnej widzialności.
Sebastian Winkler, „Lepkie powierzchnie”, 2026, dzięki uprzejmości artysty
Finisaż wystawy „Migotliwość Synaps” i koncert Rudger Power
7 czerwca, godz. 17:00, Trafostacja Sztuki, Szczecin
Finisaż wystawy „Migotliwość Synaps” w TRAFO będzie okazją do poznania i podsumowania projektu poświęconego neuroróżnorodności i różnym sposobom odczuwania, myślenia oraz doświadczania świata. Ekspozycja prezentuje twórczość osób neuroatypowych jako przestrzeń wrażliwości, sprawczości i budowania własnego języka poza normatywnymi schematami postrzegania. Po oprowadzaniu odbędzie się performatywny koncert Rudger Power – projektu Wojtka Bernatowicza, Zofii Kuligowskiej i Michała Szoty, łączącego muzykę, słowo i wizualizacje w hipnotyczną, audiowizualną formę.
Fot. David Copeland