Kultura obowiązkowa 25-31 maja
( 25.05.2026 )
W Krakowie święto filmowego dokumentu, we Wrocławiu nowy festiwal fotografii, w Białymstoku muzyczny Up To Date, a w Lublinie KODY. Do tego wystawy: o narodowej tożsamości w Sopocie, o społeczności ballroomu we Wrocławiu, o detalach codzienności w Gdańsku, o rowerze w Warszawie i przypomnienie twórczości Zofii Glazer-Rudzińskiej. Zapowiadamy też Warszawskie Spotkania Teatralne.
SAVE THE DATE: 46. Warszawskie Spotkania Teatralne
11-24 czerwca, Teatr Dramatyczny, Teatr Studio, Warszawa
Tegoroczne Warszawskie Spotkania Teatralne poświęcone są tematowi przełomu – osobistego, społecznego, politycznego i pokoleniowego. W programie znalazły się spektakle, które traktują teatr jako narzędzie rozpoznawania współczesnych napięć, lęków i form oporu. Festiwal otworzy „No Yogurt For The Dead” portugalskiego reżysera Tiago Rodrigues, dyrektora Festival d'Avignon. W spektaklu artysta przenosi na scenę ostatnie, niewypowiedziane słowa swojego ojca. Na zaproszenie Dramatycznego do Warszawy przyjedzie także ikona francuskiego kina Isabelle Huppert, którą zobaczymy w „Bérénice” Jeana Racine’a w reżyserii Romea Castellucciego. Ponadto widzowie będą mogli obejrzeć premierowo „Anioła zagłady” w reżyserii Daty Tavadze. Gruziński reżyser na nowo interpretuje słynny film Luisa Buñuela, opowiadając o społeczeństwie uwięzionym we własnych przywilejach i stawiając pytanie o możliwość rewolucji. Wśród polskich produkcji znalazły się m.in. „Piramida zwierząt” Michała Borczucha, „Wszyscy jesteśmy Belen” Katarzyny Minkowskiej czy „Pokój” – sztuka napisana i współreżyserowana przez Szczepana Twardocha, u boku Roberta Talarczyka.
„Pokój”, reż. Szczepan Twardoch, Robert Talarczyk, fot. Bartek Barczyk
Intersection Photo Festival 2026
28-31 maja, Concordia Design Wrocław, Bulvary, Galeria FOTO-GEN, Studio BWA Wrocław, Galeria Gua Collective, Galeria OKO, Centrum Witelona, Wrocław
We Wrocławiu rusza nowy festiwal, który w tym roku bada relacje między fotografią komercyjną i artystyczną. Hasło edycji – „Obraz pragnień” – odnosi się do wpływu obrazów na społeczne wyobrażenia i aspiracje. Kuratorem pierwszej edycji jest Jacek Kołodziejski – fotograf, artysta wizualny i filmowiec. W programie znalazł się m.in. otwarty pokaz prac w ramach Galerii Bezdomnej pod opieką kuratorską Tomka Sikory, który podczas festiwalu otworzy także swoją indywidualną wystawę „Lata 80. i 90.”. Prezentacja „Niemal”, kuratorowana przez Tymona Nogalskiego, odsłoni niedokończone projekty fotograficzne, a „Solastalgia” Szymona Rogińskiego – krajobrazy po katastrofie. Wystawom towarzyszą wykłady, dyskusje i prezentacje portfolio, w tym debata Andrzeja Dragana z Pawłem Fabjańskim, rozmowa Marty Kaczmarek z Kamilem Kotarbą oraz wykład poświęcony fotografii reklamowej okresu PRL, prowadzony przez prof. Macieja Szymanowicza. Intersection Photo Festival organizuje Fundacja Voelkel we współpracy z Concordia Design Wrocław, Uniwersytetem SWPS Filia we Wrocławiu oraz Ośrodkiem Kultury i Sztuki we Wrocławiu.
Szymon Rogiński, „Solastalgia”
66. Krakowski Festiwal Filmowy
31 maja – 7 czerwca, Kraków
5-19 czerwca, KFF VOD (online)
Tegoroczna edycja Krakowskiego Festiwalu Filmowego ponownie zgromadzi najciekawsze produkcje dokumentalne, krótkometrażowe i animowane z całego świata. W programie znalazło się blisko 200 filmów prezentowanych w konkursach międzynarodowych, sekcji polskiej oraz licznych pokazach specjalnych. Nowością będzie sekcja „Osobowości”, poświęcona wybitnym twórcom i postaciom kultury – zobaczymy w niej m.in. portrety Franciszki i Stefana Themersonów, Annie Ernaux czy Paula Bowlesa. Festiwal przyjrzy się także kinu Bałkanów i Albanii, prezentując filmy z regionu w specjalnej sekcji focus. W „Panoramie polskiego dokumentu” pojawią się bohaterowie tak różni jak Arek Pasożyt, Lech Janerka czy Wojciech Plewiński. Tegoroczną laureatką Smoka Smoków została Kim Longinotto – brytyjska dokumentalistka, której retrospektywa obejmie osiem filmów poświęconych kobiecym doświadczeniom z różnych części świata. Po raz pierwszy wręczona zostanie również Międzynarodowa Nagroda Dokumentalna im. Marcela Łozińskiego. W „Mint” polecamy, co warto zobaczyć w tym roku.
„Dzieciaki z Luizjany”, reż. Sandra Winther
„Atlas mitologii”
29 maja – 4 lipca, Goyki 3 Art Inkubator, Sopot
Osoby artystyczne: Bekhbaatar Enkhtur, Urszula Jabłońska, Karolina Jarzębak, Patrycja Orzechowska, Weronika Zalewska
W czasach narastających podziałów i sporów o tożsamość wystawa „Atlas mitologii” przygląda się temu, jak powstają i funkcjonują mitologie narodowościowe. Prezentowane prace stają się próbą uchwycenia różnych perspektyw, interpretacji i opowieści, które społeczeństwa tworzą na własny temat. W ramach programu publicznego przewidziany jest artist talk z Karoliną Jarzębak wokół jej praktyki artystycznej (30.05. o godz. 11.00).
Karolina Jarzębak, fot. Anna Stankiewicz
Agnieszka Sejud, „W zwierciadle”
29 maja – 5 lipca, Studio BWA Wrocław
Świat ballroomu – zrodzony z oporu wobec wykluczenia i budowany przez kolektywną wyobraźnię – staje się punktem wyjścia do opowieści o queerowej polityce ciała, wspólnocie i performansie. Kuratorka Amy N. Muhoro oraz artystka Agnieszka Sejud przyjglądają się historii i współczesnym formom kultury ballroomowej, pokazując ją jako przestrzeń emancypacji, rytuału i artystycznej ekspresji. Wystawa łączy fotografię, film, kostiumy i elementy scenografii, a udział w niej biorą także osoby związane ze sceną ballroomową, m.in. Lila Dziedzic, Karolina Jeż i Njoroge Muthoni.
Wredne dziewczyny, fot. Agnieszka Sejud
„Z miejsca, w którym stoisz”
29 maja – 27 września, Gdańskie Centrum Sztuki Współczesnej
Osoby artystyczne: Ania Bąk, Zuzanna Bartoszek, Przemek Branas, Maja Demska, Antonina Gugała, Igor Kubik, Marianna Marszałkowska, Mikołaj Moskal, Wilhelm i Anka Sasnal, Franciszka i Stefan Themersonowie (Themerson)
Wystawa „Z miejsca, w którym stoisz” zaprasza do uważnego spojrzenia na codzienność i przestrzenie, które zwykle mijamy bez refleksji. Prezentowane prace skupiają się na detalach, świetle, relacjach i śladach obecności, tworząc opowieść o pamięci miejsc i zmianie perspektywy. Historia dawnej modernistycznej kawiarni Marysieńka splata się tu ze współczesną sztuką, budując narrację o zakorzenieniu, wrażliwości i indywidualnym doświadczeniu przestrzeni.
Maja Demska, work in progress, wizualizacja
„Mistrzowie rzeźby w Pabianicach”
23 maja – 30 września, Partyzancka 195, Pabianice
Blisko 50 prac najważniejszych polskich rzeźbiarzy i rzeźbiarek XX wieku można oglądać na wystawie prezentującej twórczość Igora Mitoraja, Aliny Szapocznikow, Zdzisława Beksińskiego, Magdaleny Abakanowicz i Bronisława Chromego. Ekspozycja została podzielona między ogrody Afloparku i Muzeum Miasta Pabianic, gdzie pokazano zarówno monumentalne realizacje plenerowe, jak i dzieła wymagające przestrzeni muzealnej. Szczególne miejsce zajmują prace Aliny Szapocznikow, związanej z Pabianicami, prezentowane w roku setnej rocznicy jej urodzin. Wystawie towarzyszy bogaty program wydarzeń, obejmujący spacer z kuratorem dr. Przemysławem Druszczem (31 maja), spotkania z Mariuszem Knorowskim, wieloletnim dyrektorem artystycznym Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku (7, 14 i 28 czerwca), oraz spacer z Agnieszką Stabro, autorką biografii „Igor Mitoraj. Polak o włoskim sercu” (21 czerwca). Organizatorami wydarzenia są Aflopark, galeria Aflopa Art, Muzeum Miasta Pabianic, Fundacja My Kochamy Pabianice oraz Miasto Pabianice. Partnerem wydarzenia jest Desa Unicum.
Materiały organizatora
18. Festiwal Tradycji i Awangardy Muzycznej KODY
27-31 maja, Ośrodek Międzykulturowych Inicjatyw Twórczych ROZDROŻA, Lublin
Festiwal Tradycji i Awangardy Muzycznej KODY od lat tworzy przestrzeń dialogu między muzyką archaiczną a współczesnym eksperymentem. Tegoroczna, 18. edycja wydarzenia ponownie zgromadzi artystów przekraczających granice gatunków, kultur i estetyk. Program otworzy francuski kolektyw La Tempête spektaklem „Orlando – A Melancholic Portrait”, a w kolejnych dniach wystąpią m.in. Supersilent, Jenny Hval, Ale Hop, Jonny Nash feat. Tomo Katsurada czy Hatis Noit. W programie znalazły się również eksperymentalne projekty dźwiękowe, improwizacje, koncerty inspirowane tradycją oraz festiwalowa Noc Tańca z udziałem Kapeli Kotra i Orkiestry Podróżniacy.
Hatis Noit, fot. Fiona Garden
17. Up To Date Festival
28-30 maja, Białystok
Up To Date Festival ponownie połączy eksperymentalną elektronikę, ambient, techno i bezkompromisową energię klubową. To wydarzenie jest od lat znane ze wspólnotowości, otwartości i łączenia różnych scen oraz estetyk. W programie znaleźli się zarówno artyści powracający do Białegostoku, jak Marco Shuttle czy Teki Latex, tym razem w duecie z Neffa-T, jak i twórcy reprezentujący współczesne oblicza elektroniki: CCL, Emily Jeanne, Manga Saint Hilare czy Dtekk. Festiwal rozbudowuje także program Centralnych Salonów Ambientu i FOMO_, zapraszając m.in. Canes of Karabakh oraz Aleksandrę Słyż. Tegoroczna odsłona ponownie stanie się przestrzenią wymiany energii między artystami, kolektywami i publicznością, a do Białegostoku przyjadą także ekipy ŚLINA, WIXAPOL oraz TRANZYT & WiREFRAME
Up To Date, fot. Krzysztof Karpiński
„Bez trzymanki. Jak rower zmienia Warszawę”
29 maja 2026 roku – 2 lipca 2027, Muzeum Woli, Warszawa
Wystawa „Bez trzymanki. Jak rower zmienia Warszawę” przygląda się historii i współczesności roweru jako narzędzia wpływającego na sposób poruszania się, postrzegania miasta i codzienne doświadczenie jego mieszkańców. Ekspozycja pokazuje jeżdżenie na rowerze nie tylko jako środek transportu, ale także zjawisko społeczne, kulturowe i polityczne związane z emancypacją, mobilnością i miejską nowoczesnością. Wystawę w Muzeum Woli przygotowali Piotr Kubkowski i Konrad Schiller.
Edward Grochowicz, Obchody Święta Pracy. Grupa rowerzystów biorących udział pochodzie na ulicach Warszawy
Zofia Glazer-Rudzińska, „Części”
30 maja – 12 września, Fundacja Arton, Warszawa
Przekrojowa wystawa twórczości Zofii Glazer-Rudzińskiej prezentuje litografie, malarstwo, rysunki, formy przestrzenne oraz materiały archiwalne pochodzące z rodzinnego archiwum artystki. Centralnym motywem jej prac pozostaje ciało – fragmentaryczne, pozostające w procesie stawania się i silnie związane z naturą oraz doświadczeniem podmiotowości. Ekspozycja przybliża również samą technikę litografii, która była głównym medium artystki i stała się sposobem badania fizyczności, pamięci i kobiecej perspektywy w sztuce.
Zofia Glazer-Rudzińska, Bez tytułu, lata 90. XX w., dzięki uprzejmości Krzysztofa Rudzińskiego i Fundacji Arton
„AETHER COMMONS: Refracted Cosmologies”
30 maja – 18 października, Fundacja Stefana Gierowskiego, Warszawa
„AETHER COMMONS: Refracted Cosmologies” to międzynarodowy projekt kuratorski Azu Nwagbogu, jednego z najważniejszych współczesnych kuratorów i laureata miejsca na liście ArtReview Power 100. Punktem wyjścia ekspozycji jest twórczość Stefana Gierowskiego i jego wieloletnie poszukiwania dotyczące natury światła. Obok prac polskiego artysty pokazane zostaną dzieła jedenastu artystek i artystów z całego świata, m.in. Olafura Eliassona, Mony Hatoum, El Anatsui czy Zizipho Poswy, tworząc przestrzeń dialogu między różnymi tradycjami i językami sztuki współczesnej. Otwarcie wystawy odbędzie się w sobotę, 30 maja o godz. 17:00 w siedzibie Fundacji Stefana Gierowskiego w Warszawie.
Modupeola Fadugba, „Koronacja II”, 2026, dzięki uprzejmości artystki i Lekeliz Photos