I taki to jest miesiąc w kulturze: jak Ślązacy trafili do Teksasu? Opowiada Ziemowit Szczerek

Redakcja
literatura
podcast
13.06.2024
2 min. czytania

Dlaczego w drugiej połowie XIX wieku grupa Ślązaków wyruszyła do Teksasu, kim był ich przywódca, ksiądz Moczygemba, i czy z tej opowieści da się stworzyć polski western? O reportażu „Miasteczko Panna Maria” Ewy Winnickiej rozmawiamy z Ziemowitem Szczerkiem.

Czerwcowy podcast „I taki to jest miesiąc w kulturze” przenosi się do Teksasu i do Krakowa. Do Teksasu w połowie XIX wieku dotarła sprowadzona przez księdza Moczygembę grupa Ślązaków, a ich osada dała początek istniejącemu do dziś miasteczku Panna Maria. Z Krakowa łączy się z nami Ziemowit Szczerek, który na łamach Mint recenzował reportaż Ewy Winnickiej, „Miasteczko Panna Maria. Ślązacy na Dzikim Zachodzie”.

„Z kategorii gorszych obywateli w Prusach stali się obywatelami gorszymi od Niemców i Anglosasów w Teksasie, do którego trafili po 1854 roku”. Szczerek opisuje losy Polaków, którzy do Panny Marii trafili głównie z okolic Płużnicy Wielkiej, czyli terenów dawnych Prus. Przez lata uważani za gorszych, mówiących inaczej od Niemców i Anglosasów, ubierających się dziwniej, musiały minąć dziesięciolecia, żeby zasymilowali się z amerykańską wspólnotą. Były wojny, wspólni wrogowie, kolejne fale emigrantów, które zmieniały status osadników z Panna Maria, wreszcie pojawiła się ropa, która dała im dobrobyt i nowe powody do konfliktów. Winnicka przedstawia historię tego miejsca, równolegle skupiając się na tym, co dzieje się w miasteczku dziś. Ta kwestia szczególnie interesuje Szczerka, który opowiada o cechach wspólnych „Dzikiego Zachodu” i „dzikiego wschodu” Europy, myśląc o obu tych miejscach w kategoriach peryferii. Ciekawi nas też to, jak historia śląskich osadników zmienia się w kolejny amerykański mit, pożywkę dla popkultury, z której dałoby się stworzyć scenariusz dobrego kryminału. Kto mógłby nakręcić western o Ślązakach? O tym, ale nie tylko, posłuchacie w najnowszym odcinku podcastu „I taki to jest miesiąc w kulturze”. Powadzącym jest redaktor naczelny magazynu, Aleksander Hudzik. Program realizuje Katarzyna Sienkiewicz, a montuje Izabela Smelczyńska. Nagrywamy w studio newonce.